
آسیب های اجتماعی: همسر آزاری
خانواده کوچکترین واحد اجتماعی و با این حال بزرگتـرین و تأثیرگـذارترین واحـد تربیتـی درجوامع به شمار می آید، به گونه ای کـه ایـن نهـاد مـی توانـد منـشاء تحـولات عظـیم فـردی، اجتماعی و رشد ارزش های انسانی در میان اعضای آن باشد، امـا متأسـفانه امـروزه نـسبت بـه گذشته به این نهاد کوچک اجتماعی بهایی کمتر داده شده و در نتیجه جایگاه ارزشمند و حیاتی این نهاد مقدس، نیز رنگ باخته است. شاید از همین روست کـه همـه روزه بـه ویـژه در کـلان شهرها، بیش از پیش شاهد افـزایش مـشکلات و نابـسامانی هـای خـانوادگی و سـیر صـعودی آمارهای تکان دهنده و رو به رشد طلاق، کودک آزاری، همسر آزاری، فقر، بزهکـاری، اعتیـاد، خودکشی، فرار و … که همگی حکایت از عدم رعایت حقوق و حریم خانواده توسط اعـضای آن دارند را در مطبوعات و جراید مشاهده می کنیم.
از مهم ترین آسیب های اجتماعی که در خانواده ها شایع است می توان بـه همـسرآزاری اشاره کرد. همسرآزاری از طریق اعمال خشونت توسط یکی از زوجین به وجود مـی آیـد. خشونت عملی است که با قصد ایجاد درد و جراحت جسمی و روحـی و عـاطفی بـه فرد دیگر انجام می شود و خشونت خانوادگی که یکی از رایج ترین آن ها همسر آزاری است به صـورت خشونت فیزیکی، جنسی، روانی و اقتصادی و اجتماعی مطرح می شود. خـشونت و بـد رفتـاری نـسبت بـه همـسر در بـسیاری از کشورهای جهان پدیده ای شایع و به عنوان یـک مـشکل اجتمـاعی جـدی مطـرح اسـت. خشونت علیه زنان در تمامی کشورها، حتی کـشورهای پیـشرفته ای که قوانین محکمـی بـرای جلـوگیری از خـشونت وضـع کـرده انـد نگـران کننـده اسـت.
همسرآزاری می تواند زندگی زوجین را از زوایای مختلف تحت تأثیر قرار دهد، از جمله می تواند موجب کاهش اعتماد به نفس زنان و در نتیجه اختالل در روابط بین فردی، عزت نفس پایین، اضطراب زیاد، اختلال تغذیه، اختلال استرس پس از سانحه وغیره شود. همچنین بررسی ها نشان داده است که شکایات جسمانی نظیر سر درد، مشکلات شکمی، درد مزمن، خون ریزی واژینال، سندرم روده تحریک پذیر، عالیم ژنیکولوژی و بیماری های منتقله جنسی در زنان دیده شده اسـت.
حمایت اجتماعی به عنوان یک سپر و عامل محافظت کننده در برابـر پیامـدهای منفـی بدرفتاری، می تواند در پیشگیری از بروز اختلال هـای روانـی قربانیـان خـشونت خـانگی، مقابلـه بهتـر بـا شـرایط خـشونت آمیـز و کـاهش بـدرفتاری در روابـط زناشـویی مـؤثر باشد. لذا به نظر می رسد، مهارت های زندگی می تواند بر رشد رفتارهـای مطلـوب و سـازنده افراد خانواده و از سوی دیگر در کاهش رفتارهای ناسازگار تأثیر گذار باشد.
مهارت های زندگی عناصری را شامل می شوند که سـطح سـازگاری و عملکـرد ثابـت سودمند را مهیا سازد، این توانایی ها فرد را قادر می سازد مسئولیت نقش اجتمـاعی خـود را بپذیرند و بدون آن که سلامت روانی خود و هم نوعان خود را به خطر اندازد با توقعـات و چشم داشت هایی که در روابط بین اعضای جامعه موجود اسـت بـه شـکل مـؤثری مواجـه شود. منظور از مهارت زندگی مهارت هایی است کـه شـخص در موقعیـت هـای سـخت و استرس آور از آن ها استفاده می کند.